Phát triển thị trường vùng dân tộc thiểu số và miền núi: Còn nhiều rào cản

Dù chỉ chiếm chưa đến 15% dân số cả nước nhưng vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (DTTS&MN) có khoảng 60% là hộ nghèo đói và sống rải rác ở những nơi khó khăn trên cả nước. Nguyên nhân của sự yếu kém này ngoài điều kiện khách quan về tự nhiên còn có vấn đề quan trọng là thương mại chưa phát huy được vai trò trong phát triển kinh tế - xã hội.
Giải pháp phát triển thị trường miền núi, biên giới

Sự vào cuộc của khoa học và công nghệ

Để giải quyết những khó khăn cố hữu ở vùng DTTS&MN như thiếu đất sản xuất, nguồn vốn sản xuất thiếu, trình độ dân trí thấp… thời gian qua, Ðảng, Nhà nước, nhiều bộ ngành có những chính sách ưu tiên để bảo đảm phát triển bền vững kinh tế - xã hội vùng DTTS&MN, trong đó ứng dụng chuyển giao khoa học và công nghệ (KH&CN) được đánh giá là một trong những giải pháp quan trọng hàng đầu.

Phát triển thị trường vùng dân tộc thiểu số và miền núi: Còn nhiều rào cản
Thương mại miền núi còn khoảng cách quá lớn so với miền xuôi

Theo đó, Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) đã chủ động tham mưu cho Chính phủ triển khai các chương trình hỗ trợ ứng dụng, chuyển giao tiến bộ KH&CN, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội nông thôn miền núi. Các dự án thuộc Chương trình KH&CN nông thôn miền núi có công nghệ tiên tiến, phù hợp, xây dựng được những mô hình ứng dụng KH&CN hiệu quả, hướng tới giải quyết những vấn đề kinh tế - xã hội có tầm quan trọng với địa phương như nâng cao năng suất lao động, đa dạng hóa sản phẩm tiềm năng của thị trường, phát huy lợi thế từng vùng, hỗ trợ các doanh nghiệp đổi mới công nghệ, hỗ trợ hình thành các ngành nghề mới nhằm phát huy các lợi thế của ngành nghề truyền thống…

Thực hiện chính sách, không ít địa phương khu vực miền núi, đồng bào vùng dân tộc thiểu số đã có những cách làm thiết thực, sáng tạo trong triển khai ứng dụng KH&CN. Qua đó, góp phần thay đổi hoạt động sản xuất, điển hình như: Lào Cai, Bắc Kạn, Lai Châu, Bắc Giang, Quảng Ninh…

Với hơn 7ha cây cam, quýt, trung bình mỗi vụ, ông Đinh Duy Lý, thôn Khuổi Nằn 2, thị trấn Yến Lạc Lý (Na Rì, Bắc Kạn) thu hoạch hơn 30 tấn quả, tương đương hơn 700 triệu đồng. Sản phẩm cam đường canh của gia đình ông được chứng nhận đạt sản phẩm OCOP 3 sao cấp tỉnh. Năm 2020, được hỗ trợ gần 300 triệu đồng từ Chi cục Phát triển nông thôn tỉnh, ông Lý đã đầu tư hoàn thiện và đưa vào sử dụng hệ thống tưới nước tự động theo mô hình tưới nước công nghệ cao giúp tăng năng suất.

Hay tại tỉnh Hà Giang, đến thời điểm này, toàn tỉnh có hơn 70 cơ sở sản xuất với khoảng 3.500 hộ trồng cam được cấp giấy chứng nhận đạt tiêu chuẩn VietGAP trên diện tích hơn 4.200 ha... Cây cam đã trở thành cây xóa đói giảm nghèo cho nhiều hộ gia đình ở đây.

Tuy nhiên, đó chỉ là phần nổi, vấn đề nhiều năm nay tại Hà Giang, Tuyên Quang, Bắc Kạn hay nhiều vùng DTTS&MN là khi nông sản được mùa thu hoạch thì thị trường tiêu thụ lại gặp khó khăn. Nhiều sản phẩm làm ra không bán được, khiến đời sống người dân khó vẫn hoàn khó, hơn thế không ít người mất niềm tin vào sự đổi mới đầu tư của Đảng, Nhà nước.

Gỡ khó từ đâu?

Chia sẻ với Báo Công Thương, bà Trịnh Thị Thanh Thủy - Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu chiến lược, chính sách Công Thương (Bộ Công Thương) - cho hay: Có nhiều giải pháp để phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS&MN, trong đó chuyển giao KH&CN gần đây được chú trọng nhiều hơn, nhằm chuyển dịch dần từ sản xuất tự cung, tự cấp sang sản xuất hàng hóa, làm sao để hàng hóa của vùng, khu vực miền núi ra được thị trường chuỗi giá trị. Khi đã bán được hàng hóa thì mới có điều kiện để ứng dụng KH&CN, và ngược lại, nhờ có KH&CN thì mới sản xuất, đưa hàng hóa ra được thị trường.

Tuy nhiên, bà Thủy cũng thẳng thắn chia sẻ, thị trường hàng hóa, thị trường KH&CN, thị trường tài chính, thị trường lao động ở khu vực miền núi còn chậm phát triển ở một bình diện chung và ở đâu đó rất sơ khai. “Nhiều tỉnh miền núi chúng tôi đến khảo sát rất khó khăn trong sản xuất, thậm chí sản xuất ra nhưng không tiêu thụ được. Ví dụ ở một số xã vùng sâu của tỉnh Lạng Sơn, đồng bào không dám chăm để cho những con lợn được phát triển hơn, bởi vì không có đường để đồng bào đi xuống tiêu thụ. Hoặc tại Sơn La, nhiều năm trước, ở nhiều làng bản có những giống cây xoài rất ngon nhưng không bán được, do không thể vận chuyển. Như vậy, ngay việc tiêu thụ còn không được thì không ai dám nghĩ đến chỉ dẫn địa lý, đăng ký nhãn hiệu, sở hữu trí tuệ…”, bà Thủy nhấn mạnh.

Muốn chuyển giao KH&CN để phát triển bền vững kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS&MN, theo bà Thủy, trước hết Nhà nước cần đầu tư hạ tầng giao thông tại các địa bàn bài bản. Thực tế, chất lượng giao thông tại nhiều bản làng không đảm bảo, chỉ cần qua một mùa mưa lũ là đường sạt hết. Thứ hai, ưu tiên con người, phong tục, tập quán. Thứ ba, làm sao "lôi kéo" được doanh nghiệp. Doanh nghiệp đầu tư sẽ làm cho thương mại hóa các sản phẩm và chính doanh nghiệp là cầu nối để đưa hàng hóa ra thị trường. Thứ 4, nâng cao tiếp cận tài chính và nhận thức sử dụng các nguồn lực tài chính của bà con.

Về vấn đề phát triển thương mại và thị trường nông thôn, miền núi, đây không chỉ là tác nhân kích thích sản xuất hàng hóa, nâng cao dân trí, góp phần tạo tích lũy từ nội bộ nền kinh tế, mà còn là cơ sở, chỗ đứng vững bền để ổn định đời sống, sản xuất, xã hội, an ninh biên giới và hội nhập quốc tế thành công. Vì thế, bà Thủy cho biết thêm, cần nhanh chóng tổ chức lại lưu thông hàng hóa, nhằm tạo ra những tiền đề bên trong cho sản xuất và phân công lao động trong nông, lâm nghiệp theo hướng mở rộng các ngành, nghề dịch vụ; đồng thời tạo ra các tiền đề bên ngoài để đưa nhanh sản xuất ở nông thôn, miền núi lên sản xuất hàng hóa quy mô lớn, từng bước tiếp cận với thị trường trong và ngoài nước.

Thanh Tâm

Tin mới nhất

Nỗ lực giảm nghèo vùng Tây Nguyên

Nỗ lực giảm nghèo vùng Tây Nguyên

Vùng Tây Nguyên đã được Đảng và Nhà nước quan tâm đầu tư và là vùng thụ hưởng quan trọng của các chương trình mục tiêu quốc gia.
Trưởng Ban Dân vận Trung ương đánh giá cao công tác dân vận của tỉnh Đắk Lắk

Trưởng Ban Dân vận Trung ương đánh giá cao công tác dân vận của tỉnh Đắk Lắk

Chiều 24/6, Đoàn công tác của Ban Dân vận Trung ương đã thăm và làm việc với Ban Dân vận Tỉnh ủy Đắk Lắk.
Hà Giang: Thu hút đầu tư hạ tầng để phát triển thương mại - dịch vụ

Hà Giang: Thu hút đầu tư hạ tầng để phát triển thương mại - dịch vụ

Với mục tiêu phát triển thương mại – dịch vụ nhanh, bền vững, Hà Giang đang đẩy mạnh thu hút đầu tư kết cấu hạ tầng thương mại với nhiều chính sách ưu đãi.
Lạng Sơn: Khẩn trương xác minh, làm rõ quy trình thực hiện Dự án khu đô thị mới Mai Pha

Lạng Sơn: Khẩn trương xác minh, làm rõ quy trình thực hiện Dự án khu đô thị mới Mai Pha

Tỉnh ủy Lạng Sơn đã chỉ đạo khẩn trương xác minh, làm rõ việc tổ chức thực hiện, quy trình, thủ tục thực hiện Dự án khu đô thị mới Mai Pha.
Kỳ họp thứ 3 HĐND tỉnh Đắk Lắk khóa X: Thông qua 4 Nghị quyết quan trọng

Kỳ họp thứ 3 HĐND tỉnh Đắk Lắk khóa X: Thông qua 4 Nghị quyết quan trọng

Chiều 22/6, HĐND tỉnh Đắk Lắk khóa X đã thông qua 4 Nghị quyết quan trọng tại Kỳ họp chuyên đề lần thứ ba.

Tin cùng chuyên mục

Đắk Lắk luôn quan tâm công tác dân tộc, chính sách dân tộc

Đắk Lắk luôn quan tâm công tác dân tộc, chính sách dân tộc

Việc triển khai thực hiện công tác dân tộc, chính sách dân tộc luôn được tỉnh Đắk Lắk quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo, quản lý, điều hành kịp thời.
Quảng Bình: Phát triển người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện vùng giáo xứ

Quảng Bình: Phát triển người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện vùng giáo xứ

Trong điều kiện kinh tế xã hội còn nhiều khó khăn, nhưng phát triển người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện tại vùng giáo xứ Quảng Bình vẫn đạt hiệu quả.
Bắc Giang tập trung nguồn lực phát triển kinh tế - xã hội vùng dân tộc thiểu số

Bắc Giang tập trung nguồn lực phát triển kinh tế - xã hội vùng dân tộc thiểu số

Năm 2022, tỉnh Bắc Giang được phân bổ hơn 221 tỷ đồng phát triển kinh tế - xã hội vùng dân tộc thiểu số và miền núi. Nguồn vốn này sẽ thực hiện 10 dự án.
Bài 3: Động lực từ niềm tin và sự lan toả từ chính sách nhân văn

Bài 3: Động lực từ niềm tin và sự lan toả từ chính sách nhân văn

Chính sách nhân văn của Đảng và Nhà nước không chỉ thúc đẩy phát triển kinh tế, thoát nghèo mà còn nhân lên niềm tin và sự lan toả cho đồng bào các dân tộc.
Chính sách của Đảng và Nhà nước làm thay đổi đời sống đồng bào dân tộc thiểu số ở Thanh Hóa

Chính sách của Đảng và Nhà nước làm thay đổi đời sống đồng bào dân tộc thiểu số ở Thanh Hóa

Chính sách của Đảng và Nhà nước đã làm đổi thay diện mạo, đời sống đồng bào dân tộc thiểu số ở tỉnh Thanh Hóa. Tỷ lệ hộ nghèo bình quân giảm 4,02%/năm
Bài 1: Chính sách nhân văn và sự chung tay của cộng đồng doanh nghiệp

Bài 1: Chính sách nhân văn và sự chung tay của cộng đồng doanh nghiệp

Chương trình 30a là một chính sách nhân văn của xã hội chủ nghĩa, tạo sự chuyển biến tích cực nhất phục vụ phát triển kinh tế xã hội vùng đồng bào dân tộc nghèo
Phát triển kinh tế vùng đồng bào dân tộc thiểu số: Từ chính sách đến thực tiễn

Phát triển kinh tế vùng đồng bào dân tộc thiểu số: Từ chính sách đến thực tiễn

Nhờ các chương trình, chính sách giảm nghèo, đến nay đời sống đồng bào dân tộc thiểu số đã có những bước cải thiện rõ nét.
Hành trình phát triển cây mắc ca “tỷ đô” trên miền Tây Bắc

Hành trình phát triển cây mắc ca “tỷ đô” trên miền Tây Bắc

Không còn những quả đồi trọc, đất bạc màu, cây trồng cằn cỗi, “diện mạo” xanh mướt với hàng vạn cây mắc ca đang bắt đầu cho ra quả tại Điện Biên.
Để thành phố Buôn Ma Thuột phát huy vai trò trung tâm Tây Nguyên

Để thành phố Buôn Ma Thuột phát huy vai trò trung tâm Tây Nguyên

Có nhiều tiềm năng phát triển kinh tế - xã hội, nhưng thành phố Buôn Ma Thuột, tỉnh Đắk Lắk vẫn chưa phát huy hiệu quả vai trò trung tâm của vùng Tây Nguyên.
Phát triển kinh tế xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi: Tránh chính sách tốt nhưng khâu thực hiện chậm, không đồng bộ

Phát triển kinh tế xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi: Tránh chính sách tốt nhưng khâu thực hiện chậm, không đồng bộ

Chủ tịch Hội đồng Dân tộc của Quốc hội đã nêu một số vấn đề đang phát sinh trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
Người dân Nậm Nhùn: Loay hoay tìm thị trường cho nghề nuôi cá lồng

Người dân Nậm Nhùn: Loay hoay tìm thị trường cho nghề nuôi cá lồng

Tận dụng lợi thế trên vùng lòng hồ thuỷ điện Lai Châu, nghề nuôi cá lồng trở thành hướng đi mới, tiềm năng trong phát triển kinh tế của bà con khu tái định cư huyện Nậm Nhùn. Tuy nhiên, những người nuôi cá lồng ở đây cũng gặp không ít khó khăn trong tiêu thụ sản phẩm.
Tuyên truyền chính sách dân tộc: “Đối tượng đặc thù phải có giải pháp đặc thù”

Tuyên truyền chính sách dân tộc: “Đối tượng đặc thù phải có giải pháp đặc thù”

Với mục tiêu chỉ rõ hạn chế, từ đó tìm kiếm các phương pháp, hình thức tuyên truyền thực sự hiệu quả, Hội thảo “Thực trạng công tác tuyên truyền chính sách dân tộc trên các phương tiện truyền thông” đã được Vụ Tuyên truyền (Ủy ban Dân tộc) tổ chức sáng nay (9/12/2021) tại Hà Nội.
Khẳng định bản sắc văn hoá Việt Nam trong tiến trình hội nhập

Khẳng định bản sắc văn hoá Việt Nam trong tiến trình hội nhập

Bản sắc văn hóa chính là nhân tố cốt lõi làm nên văn hóa dân tộc, nó được ví như “bộ gen” với những giá trị trừu tượng đặc trưng riêng biệt, độc đáo và mang tính bền vững nhất để định danh hay phân biệt một quốc gia, dân tộc.
Bộ Thông tin và Truyền thông tổ chức tập huấn nghiệp vụ tuyên truyền về dân tộc, tôn giáo

Bộ Thông tin và Truyền thông tổ chức tập huấn nghiệp vụ tuyên truyền về dân tộc, tôn giáo

Nhằm tiếp tục triển khai Đề án 'Hỗ trợ thông tin tuyên truyền về dân tộc, tôn giáo', ngày 11/11, tại Hà Nội, Bộ Thông tin và Truyền thông đã tổ chức Hội nghị tập huấn Nghiệp vụ tuyên truyền phổ biến chính sách pháp luật và kỹ năng viết bài về dân tộc, tôn giáo cho các cơ quan báo chí trung ương và địa phương.
Hội nghị Văn hóa toàn quốc: Khơi dậy khát vọng phát triển đất nước phồn vinh

Hội nghị Văn hóa toàn quốc: Khơi dậy khát vọng phát triển đất nước phồn vinh

Dự kiến vào ngày 24/11/2021 sẽ diễn ra Hội nghị Văn hóa toàn quốc, nhằm khơi dậy khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc; phát huy ý chí và sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, kết hợp với sức mạnh thời đại.
Tăng cường hỗ trợ kỹ thuật, đẩy mạnh xuất khẩu thủy sản sang Australia

Tăng cường hỗ trợ kỹ thuật, đẩy mạnh xuất khẩu thủy sản sang Australia

Thuỷ sản Việt Nam ngày càng được người tiêu dùng Australia tin tưởng và ưa chuộng hơn. Để thuỷ sản Việt Nam ngày càng có mặt nhiều hơn tại thị trường này, hai bên cần tăng cường hợp tác trong việc chia sẻ thông tin, hỗ trợ kỹ thuật để các nhà sản xuất của Việt Nam đáp ứng ngày càng tốt hơn tiêu chuẩn kiểm dịch của Australia.
Hợp tác nông nghiệp Việt Nam – châu Phi: Tìm phương thức mới, phát triển bền vững

Hợp tác nông nghiệp Việt Nam – châu Phi: Tìm phương thức mới, phát triển bền vững

Với dân số gần 1,3 tỷ người, nhu cầu xuất nhập khẩu nông sản ngày càng tăng, châu Phi sẽ là thị trường tiềm năng và còn nhiều dư địa để phát triển, nhất là trong lĩnh vực thương mại nông sản, sản xuất và chế biến nông nghiệp. Tuy nhiên, quy mô và mức độ hợp tác còn khiêm tốn. Để nâng cao hiệu quả hợp tác, cùng phát triển bền vững, hai bên cần khai thác tối đa, tìm các phương thức hợp tác mới.
Sơn La: Bảo đảm an toàn thực phẩm là mối quan tâm hàng đầu

Sơn La: Bảo đảm an toàn thực phẩm là mối quan tâm hàng đầu

Là một tỉnh miền núi, Sơn La còn có những khó khăn đặc thù, tuy nhiên, công tác bảo đảm an toàn thực phẩm luôn được tỉnh xác định là hoạt động thường xuyên, liên tục, góp phần ổn định thị trường, bảo vệ sức khỏe và quyền lợi người tiêu dùng.
Du lịch tâm linh gắn với văn hoá, lịch sử: Phát huy các giá trị kết nối

Du lịch tâm linh gắn với văn hoá, lịch sử: Phát huy các giá trị kết nối

Thời gian qua, cùng với nhiều loại hình khác, du lịch tâm linh ngày càng phát triển, không chỉ tạo điều kiện cho người dân được tự do sinh hoạt tín ngưỡng, tôn giáo mà còn tạo điều kiện giới thiệu những cảnh quan, bản sắc văn hoá, lịch sử của dân tộc đất nước.
Khu vực miền núi phía Bắc: Tập trung nâng cao đời sống đồng bào dân tộc thiểu số

Khu vực miền núi phía Bắc: Tập trung nâng cao đời sống đồng bào dân tộc thiểu số

Khu vực trung du và miền núi phía Bắc có vị trí chiến lược đặc biệt quan trọng về kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh và đối ngoại của cả nước. Mặc dù, có nhiều tiềm năng, lợi thế phát triển, nhưng nhiều năm qua, đây vẫn là vùng lõi nghèo và khó khăn nhất cả nước.
Xem thêm
Mobile VerionPhiên bản di động